Mỗi độ Tết đến xuân vềángàylễ–NétvănhóaẩmthựckhôngthểthiếutrongdịpTếgiải pháp làm đẹp tự nhiên， trên mâm cỗ của người Việt lại không thể thiếu những món ăn từ cá. Không chỉ đơn thuần là thực phẩm， cá ngày lễ đã trở thành biểu tượng của sự sum vầy， may mắn và thịnh vượng. Người Việt quan niệm rằng， cá tượng trưng cho sự dư dả， bởi âm Hán Việt của "ngư" (cá) đồng âm với "dư" (dư thừa). Chính vì vậy， trong những ngày đầu năm mới。các món cá luôn được ưu tiên xuất hiện trên bàn thờ tổ tiên cũng như trong bữa cơm đoàn viên.Khảo sát tại các chợ truyền thống ở Hà Nội và TP.HCM những ngày cận Tết cho thấy， lượng cá tiêu thụ tăng mạnh， có thời điểm tăng gấp ba lần so với ngày thường. Chị Nguyễn Thị Hoa。
tiểu thương tại chợ Hôm (Hà Nội)， cho biết: "Ngày thường tôi bán khoảng 20kg cá các loại， nhưng dịp Tết phải nhập gấp đôi， gấp ba. Cá chép， cá trắm， cá lóc là những loại được hỏi mua nhiều nhất." Không chỉ ở chợ， các siêu thị và cửa hàng thực phẩm sạch cũng ghi nhận sức mua cá tăng vọt. Điều này phần nào phản ánh vai trò quan trọng của cá ngày lễ trong đời sống ẩm thực của người Việt.Món cá ngày lễ đa dạng tùy theo vùng miền. Miền Bắc nổi tiếng với cá chép kho riềng， cá trắm đen kho tương， hay cá rô đồng nấu canh chua. Miền Trung lại ưa chuộng cá ngừ đại dương kho nghệ， cá bống mú hấp gừng. Trong khi đó， miền Nam chuộng cá lóc nướng trui， cá basa kho tộ， cá kèo nấu lẩu. Dù chế biến theo cách nào， cá ngày lễ vẫn luôn giữ vị trí trang trọng trong mâm cỗ. Đặc biệt， món cá chép được xem là linh thiêng nhất， bởi theo truyền thuyết， cá chép hóa rồng là biểu tượng của sự thăng tiến và thành đạt. Vào ngày 23 tháng Chạp。người dân thường mua cá chép sống để cúng ông Công ông Táo， sau đó phóng sinh.Không chỉ trong bữa ăn， cá ngày lễ còn xuất hiện trong các nghi lễ truyền thống. Trong lễ cúng giao thừa， mâm cỗ thường có một đĩa cá chép để cầu mong năm mới an khang， thịnh vượng. Ở một số địa phương。người ta còn tổ chức lễ hội câu cá đầu năm， thu hút đông đảo người tham gia. Anh Trần Văn Minh， một người dân ở Ninh Bình， chia sẻ: "Gia đình tôi năm nào cũng dành thời gian đi câu cá vào mùng 2 Tết. Đó không chỉ là thú vui mà còn là cách gắn kết các thành viên sau một năm bận rộn." Những hoạt động này góp phần làm phong phú thêm bản sắc văn hóa ngày Tết.Nhịp sống hiện đại có thể khiến nhiều phong tục thay đổi， nhưng cá ngày lễ vẫn giữ nguyên giá trị. Các chuyên gia ẩm thực nhận định， xu hướng tiêu dùng cá trong dịp Tết những năm gần đây có sự dịch chuyển: người dân ưu tiên cá tươi sống， có nguồn gốc rõ ràng thay vì cá đông lạnh. Đồng thời， các món cá chế biến sẵn như cá kho， cá hấp được nhiều gia đình lựa chọn để tiết kiệm thời gian. Dù vậy， dư vị của cá ngày lễ vẫn luôn đậm đà trong ký ức mỗi người con đất Việt。như một sợi dây kết nối giữa truyền thống và hiện đại， giữa quá khứ và tương lai.
