Chị Nguyễn Thị Hoaáhồigiárẻtrànchợngườimuamừngngưdâcông thức bánh khọt， tiểu thương chợ đầu mối Thủ Đức， vừa nhập lô cá hồi Na Uy đông lạnh với giá chỉ 120.000 đồng/kg. Cách đây hai năm， mức giá này không tưởng. “Tôi bán cá hồi giá rẻ suốt ba tháng nay。ngày nào cũng hết sạch trước 9 giờ sáng”， chị Hoa nói， tay thoăn thoắt cân từng khúc cá cho khách. Sự xuất hiện ồ ạt của cá hồi giá rẻ trên thị trường Việt Nam đang tạo ra một cuộc chơi mới: người tiêu dùng được lợi， nhưng chuỗi cung ứng truyền thống thì chao đảo.Cá hồi giá rẻ không phải là loại cá kém chất lượng. Phần lớn trong số đó là cá hồi nguyên con đông lạnh， nhập khẩu từ Na Uy， Chile hoặc Nga， thường được gọi là “cá hồi công nghiệp” để phân biệt với cá hồi fillet tươi cao cấp. Anh Trần Văn Đức， chủ một chuỗi hải sản online tại Hà Nội， cho biết mỗi ngày anh bán ra hơn 200 kg cá hồi loại này. “Khách mua về nấu canh， chiên。hoặc làm gỏi. Giá rẻ nên ai cũng mua được”， anh Đức chia sẻ. Điều đáng nói là cá hồi giá rẻ thường có kích cỡ nhỏ， thịt không săn chắc như cá hồi fillet， nhưng hương vị vẫn ổn nếu chế biến đúng cách.Nguyên nhân đẩy giá cá hồi xuống thấp nằm ở nguồn cung toàn cầu. Na Uy – quốc gia xuất khẩu cá hồi lớn nhất thế giới – đã tăng sản lượng nuôi trồng lên mức kỷ lục trong năm 2023， trong khi nhu cầu từ châu Âu và Mỹ giảm nhẹ do lạm phát. Lượng cá tồn kho buộc các nhà xuất khẩu phải xả hàng sang các thị trường mới， trong đó có Việt Nam. Thêm vào đó， chi phí vận chuyển container từ Bắc Âu về Đông Nam Á đã giảm gần 40% so với đỉnh điểm năm 2022. Kết hợp lại。cá hồi giá rẻ trở thành hiện tượng. Tôi đã kiểm tra dữ liệu từ Tổng cục Hải quan: chỉ trong quý I/2024， lượng cá hồi nhập khẩu vào Việt Nam tăng 68% so với cùng kỳ， nhưng trị giá chỉ tăng 22% – nghĩa là giá trung bình mỗi kg đã giảm mạnh.Với người tiêu dùng， đây là cơ hội hiếm. Chị Lê Thu Trang， một nhân viên văn phòng tại TP.HCM， cho biết trước đây gia đình chị chỉ dám mua cá hồi vào dịp đặc biệt. “Giờ tuần nào tôi cũng mua một con về làm sạch， cắt khúc trữ đông. Cá hồi giá rẻ giúp bữa ăn gia đình đa dạng hơn mà không tốn kém”， chị Trang nói. Tuy nhiên， không phải ai cũng vui. Anh Phạm Minh Tuấn， chủ một cửa hàng hải sản cao cấp ở quận 1， than thở doanh thu giảm 30% vì khách chuyển sang mua cá hồi giá rẻ. “Cá hồi fillet tươi của tôi giá 400.000 – 500.000 đồng/kg， giờ khó bán. Người ta thấy cá hồi giá rẻ là mua。
không quan tâm đến loại cao cấp nữa”， anh Tuấn nói.Liệu cá hồi giá rẻ có phải là giải pháp bền vững?
Tôi cho rằng không hẳn. Khi giá quá thấp。ngư dân và các trại nuôi cá hồi nhỏ lẻ ở Na Uy， Chile sẽ chịu áp lực giảm sản lượng， thậm chí phá sản. Điều đó có thể dẫn đến nguồn cung thu hẹp trong vài năm tới， đẩy giá tăng vọt trở lại. Người tiêu dùng Việt Nam nên tận dụng giai đoạn này， nhưng cũng cần tỉnh táo: cá hồi giá rẻ thường được đông lạnh nhiều lần， nếu rã đông không đúng cách sẽ mất vị. Kinh nghiệm của tôi là chọn cá còn nguyên con， mắt trong， da bóng， không có mùi lạ. Mua về nên sơ chế ngay， chia khẩu phần rồi cấp đông lại. Đừng ham rẻ mà mua số lượng lớn nếu không có tủ đông chuyên dụng. Thị trường cá hồi giá rẻ đang sôi động， nhưng nó cũng là lời nhắc nhở rằng chuỗi cung ứng thực phẩm toàn cầu luôn biến động – hôm nay rẻ， ngày mai có thể đắt gấp đôi.
