Chỉ trong vài nămábasaViệtNamTừaonuôiđếnbànăntoàncầcải thìa ngon gần đây， cá basa Việt Nam đã trở thành cái tên quen thuộc trên kệ thực phẩm của hàng chục quốc gia. Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP)， kim ngạch xuất khẩu cá basa năm 2023 đạt gần 1，8 tỷ USD。với hơn 140 thị trường nhập khẩu. Con số đó không tự nhiên mà có. Nó bắt nguồn từ những ao nuôi ven sông Cửu Long， nơi người dân đã gắn bó với loài cá da trơn này qua nhiều thế hệ.Tôi có dịp về thăm một hợp tác xã nuôi cá basa ở Châu Đốc， An Giang vào đầu mùa nước nổi. Anh Ba。chủ nhiệm hợp tác xã， vừa kéo lưới vừa nói: "Nuôi basa giờ khác xưa nhiều rồi. Mình phải tuân thủ quy trình VietGAP， ghi chép từng ngày， thức ăn cũng phải có nguồn gốc rõ ràng." Ao nuôi của anh rộng gần 2 hecta， mỗi vụ thả khoảng 300.000 con giống. Cá basa Việt Nam được ưa chuộng nhờ thịt trắng， ít xương， hàm lượng protein cao và giàu omega-3. Giá trị dinh dưỡng này chính là lý do các nhà nhập khẩu châu Âu và Mỹ ngày càng đặt hàng nhiều hơn.Không phải lúc nào cũng thuận buồm xuôi gió. Năm 2019。một số lô hàng cá basa Việt Nam bị cảnh báo do dư lượng kháng sinh， khiến giá thu mua trong nước giảm mạnh. Nhiều hộ nuôi ở Đồng Tháp， Cần Thơ phải treo ao. Bài học rút ra là chất lượng con giống và kiểm soát dịch bệnh phải đặt lên hàng đầu. Hiện nay， các doanh nghiệp lớn như Vĩnh Hoàn， Hùng Cá đã đầu tư nhà máy chế biến khép kín， truy xuất nguồn gốc bằng mã QR. Nhờ vậy， cá basa Việt Nam dần lấy lại uy tín trên thị trường quốc tế.

Điều đáng nói là người tiêu dùng trong nước vẫn còn e dè với cá basa. Nhiều người nghĩ cá nuôi ao bẩn。không an toàn. Thực tế， theo kiểm nghiệm của Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản II， mẫu cá basa từ các cơ sở đạt chứng nhận có hàm lượng kim loại nặng thấp hơn ngưỡng cho phép rất nhiều. Vấn đề nằm ở khâu truyền thông. Các siêu thị lớn như Co.opmart， Big C đã bắt đầu dán nhãn truy xuất cho sản phẩm cá basa phi lê， nhưng người mua vẫn chưa quen.Nhìn từ góc độ thị trường， cá basa Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn khi nhu cầu thực phẩm protein trắng tăng ở châu Á. Tuy nhiên。

áp lực cạnh tranh từ cá tra của Ấn Độ và Indonesia cũng không nhỏ. Để giữ vững vị thế， ngành cá basa cần siết chặt tiêu chuẩn nuôi， minh bạch thông tin và đa dạng hóa sản phẩm chế biến. Một chuyến thăm ao nuôi ở An Giang cho tôi thấy rõ: người nông dân hiểu chuyện hơn mình tưởng， cái thiếu là sự kết nối chặt chẽ giữa họ và người tiêu dùng cuối cùng.